Σοκ και δέος: Έρχεται παγκόσμια έκρηξη πείνας - Τιμές σε πετρέλαιο, ντίζελ και τρόφιμα εκτός ελέγχου, εφιαλτικές προβλέψεις για μαζική κρίση

Η παρατεταμένη κρίση στη Μέση Ανατολή και το ουσιαστικό κλείσιμο των Στενών του Hormuz έχουν εκτοξεύσει τις τιμές των καυσίμων στις ΗΠΑ, με τη μέση τιμή της αμόλυβδης να ξεπερνά τα 4,5 δολάρια το γαλόνι και τους Αμερικανούς να περιορίζουν πλέον τις δαπάνες τους για ψυχαγωγία, αγορές και σούπερ μάρκετ ώστε να καλύψουν το αυξημένο κόστος μετακίνησης
Η τιμή του ντίζελ, που χρησιμοποιείται για τη μεταφορά της πλειονότητας των αγροτικών προϊόντων στις ΗΠΑ, έχει αυξηθεί ακόμη περισσότερο, ενώ παράλληλα εκτοξεύεται και το κόστος των λιπασμάτων. Την ίδια στιγμή, οι αγρότες έρχονται αντιμέτωποι με σοβαρή ξηρασία, ενώ οι επιστήμονες προειδοποιούν για την πιθανότητα ενός εξαιρετικά ισχυρού φαινομένου Ελ Νίνιο, το οποίο ενδέχεται να είναι από τα ισχυρότερα που έχουν καταγραφεί.
Ο οικονομολόγος Justin Wolfers  εκτιμά ότι το πετρέλαιο είναι μόνο η αρχή και ότι το επόμενο μεγάλο κύμα ανατιμήσεων θα αφορά τα τρόφιμα, με τις τιμές να αναμένεται να αυξηθούν σημαντικά.
Καθοριστικό ρόλο στην κατάσταση παίζει το κλείσιμο των Στενών του Hormuz, το οποίο έχει προκαλέσει σοβαρές αναταράξεις στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα. Η άνοδος της τιμής του ντίζελ επηρεάζει άμεσα ολόκληρη τη γεωργική παραγωγή, καθώς το καύσιμο χρησιμοποιείται σε αγροτικά μηχανήματα, αντλίες, φορτηγά και μεταφορές προϊόντων.

Δραματική αύξηση στο κόστος παραγωγής

Ταυτόχρονα, η εκτίναξη των τιμών στα λιπάσματα αυξάνει δραματικά το κόστος παραγωγής, γεγονός που μεταφέρεται τελικά και στις τιμές των προϊόντων στα ράφια των καταστημάτων.
Ο Schneider θεωρεί ότι μια πιθανή λύση θα ήταν η πλήρης επαναλειτουργία των Στενών του Hormuz, όμως εκτιμά ότι το Ιράν δεν σκοπεύει να προχωρήσει εύκολα σε κάτι τέτοιο. Αντίθετα, υποστηρίζει ότι εξετάζεται ακόμη και η επιβολή μόνιμων διοδίων στα πλοία που διέρχονται από την περιοχή. Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Marco Rubio, έχει ήδη προειδοποιήσει ότι μια τέτοια εξέλιξη θα δυσκόλευε σημαντικά οποιαδήποτε διπλωματική συμφωνία.
Ήδη οι αυξήσεις στα τρόφιμα είναι αισθητές. Οι τιμές στις ντομάτες έχουν αυξηθεί περίπου 40% σε σχέση με πέρυσι, ο καφές κατά 19%, ενώ σημαντικές αυξήσεις καταγράφονται και στο κρέας, ειδικά στο μοσχάρι και τις μπριζόλες.
Παράλληλα, οι προοπτικές για τη γεωργική παραγωγή επιδεινώνονται. Η παραγωγή χειμερινού σιταριού αναμένεται να είναι η χαμηλότερη από το 1972, ενώ σε αρκετές περιοχές αγρότες εγκαταλείπουν μέρος των καλλιεργειών τους λόγω των ακραίων συνθηκών.

Ανησυχία για το Σούπερ Ελ Νίνιο

Ανησυχία προκαλεί και η πιθανότητα εμφάνισης ενός ιδιαίτερα ισχυρού Ελ Νίνιο. Ιστορικά, το φαινόμενο του 1877-1878 είχε συνδεθεί με εκτεταμένες ξηρασίες και λιμούς σε πολλές περιοχές του κόσμου. Σήμερα, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι ένα ακόμα ισχυρότερο φαινόμενο θα μπορούσε να προκαλέσει πολυετείς ξηρασίες και σοβαρές επιπτώσεις στην παγκόσμια παραγωγή τροφίμων.
Ο Schneider υποστηρίζει επίσης ότι το Ιράν εξετάζει μαζί με το Ομάν ένα πιο μόνιμο σύστημα ελέγχου των Στενών του Hormuz, το οποίο θα περιλαμβάνει υψηλά τέλη διέλευσης για τα πλοία. Σύμφωνα με το ίδιο σενάριο, χώρες όπως η Ρωσία και η Κίνα θα μπορούσαν να εξαιρεθούν, ενώ οι δυτικές χώρες όχι.
Κατά την άποψή του, η κατάσταση αυτή δεν αποτελεί μια προσωρινή κρίση αλλά μια βαθύτερη αλλαγή στις παγκόσμιες εμπορικές και γεωπολιτικές ισορροπίες.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, αρκετοί αναλυτές θεωρούν πιθανό οι τιμές των τροφίμων να συνεχίσουν να αυξάνονται αισθητά τους επόμενους μήνες. Για αυτόν τον λόγο, προτείνεται μεγαλύτερη προσοχή στη διαχείριση βασικών αγαθών, περιορισμός της σπατάλης και καλύτερη προετοιμασία των νοικοκυριών απέναντι σε πιθανές μελλοντικές ανατιμήσεις.

www.bankingnews.gr